Garaże koronowanych głów to prawdziwa oaza luksusu, która często jest zbudowana za pieniądze podatników. Znajdują się w nich pojazdy zbudowane na zamówienie, które często są ukrywane przed społeczeństwem. Patrząc z perspektywy historycznej takie garaże mieli już władcy panujący na początku XX wieku. Od dworów europejskich przez władców kolonialnych, rosyjskiego cara aż po władców z dalekiej Azji –luksusowe automobile stały się ważnym narzędziem pokazania prestiżu i wyższości nad resztą społeczeństwa.
Mercedes od Hitlera, Pierce-Arrow i wyczynowe buggy
Źródło: dailymail.co.uk
Jedna z najbardziej wyjątkowych kolekcji luksusowych automobili należała do Szacha Iranu i dynastii Pahlawich. Dynastia rządziła Iranem w latach 1925-1979. Rządy zakończyła islamska rewolucja, która w kilka lat zmieniła dawne imperium w kraj pod wodzą islamskich radykałów. Jakie pojazdy znajdowały się w garażach Szacha? Zacznijmy od Mercedesa 460 z 1925 roku. Wielki landaulet w otwieraną tylną częścia nadwozia był napędzany 80-konnym silnikiem. Innym ważnym pojazdem był Rolls-Royce Silver Ghost z 1922 roku.
Reza Pahlawi znany był z tego, że nie wykorzystywał luksusowych pojazdów do działań reprezentacyjnych. Pojawiał się w nich tylko w wyjątkowych okazjach. Były wykorzystywane jako element dyplomacji – zagranicznym delegacjom pokazywał, że ceni zachodnie dobra. To sprawiało, że zyskiwał przychylność wielu przywódców. Na początku lat 30-tych garaże rodziny Pahlawi powiększyły się o amerykańskie modele marki Buick i Cadillac. Używane były głównie przez urzędników państwowych najwyższego szczebla.
Piękne Bugatti z karoserią od Vanvoorena
Źródło: Tumblr
Garaże zostały rozbudowane pod koniec lat 30-tych. Wśród największych skarbów znalazło się Bugatti, które specjalnie dla Mohammada (syna Rezy) przygotował Vanvooren. Vanvooren dla następcy tronu przygotował pięknego streamlinera z otwartym nadwoziem, zakrytymi przednimi kołami oraz osłonami reflektorów. Obecnie pojazd znajduje się w Muzeum Petersena. Po wojnie garaże uzupełniły luksusowe Rollsy, Mercedesy oraz Cadillaki zbudowane na zamówienie. Większość z nich była używana, ale przez jego samego lub urzędników. Był jeden wyjątek …
Wśród luksusowych modeli nie zabrakło popularnego Chryslera 300 z 1956 roku. Szach kupił go dla drugiej żony. Nadwozie zaprojektował Ghia, w środku była lodówka i gramofon. Dla siebie Szach kupił kilka Mercedesów, w tym W188 w nadwoziach coupe i cabrio oraz W100. W kolekcji nie zabrakło również Ferrari 500 Superfast. Dla równowagi obok Rollsa w garażach stał luksusowy Daimler DS420. Oczywiście nie zabrakło kilku „wynalazków”, w tym wyjątkowych modeli brytyjskiej produkcji.
Obok popularnych Rollsów były niszowe modele jak Jensen Interceptor czy Panther Lazer – wyjątkowa krzyżówka karta z buggy oraz z parapetem (wystarczy spojrzeć na tylny spojler). Pojazd wykonano specjalnie na zamówienie. W latach 70-tych do garaży wjechały Porsche i Ferrari, ale również kilka motocykli. Jednym z nich było BMW R 100 RS, którym Szach osobiście przejechał zaledwie 692 km. W kolekcji znalazła się Honda Gold Wing GL1000. W tym czasie motocykle nie były cenione w świecie „wyższych sfer”.
Szach z żoną na motocyklu
Źródło: Pinterest
Co ciekawe, motocyklem zwykle jeździła trzecia żona Szacha – Farah Diba. To były jeszcze te lata, w których kobiety nie musiały zakrywać się przed mężczyznami. W latach 70-tych widok kobiety na motocyklu w Iranie nie był wyjątkiem. Wyjątkiem w kolekcji Szacha był Harley-Davidson WLA 750 z 1944 roku. Oczywiście nie była to wersja cywilna a wojskowa – idealna do pokazania amerykańskiej delegacji, która właśnie przyjechała negocjować ceny ropy. Szach uwielbiał mocne sportowe samochody od włoskich marek.
W garażu miał Maserati 5000 GT zbudowane specjalnie dla niego. Od Lamborghini, jako jeden z pierwszych klientów, kupił Miurę a później również Countach i Espadę. W tym czasie zbiory liczyły już kilkadziesiąt sztuk, ale Szach chciał jeszcze więcej. Oczywiście nie mogło zabraknąć terenowek. Były używane jako pojazdy do wizytowania wojska w trudnym terenie. Co to były za pojazdy? Nie, nie były to pojazdy luksusowe a zwykłe, które można było kupić u przedstawiciela producenta.
Maserati 5000 GT
Źródło: Supercar Nostalgia
Posiadał m.in. Land Rovery, Toyotę Land Cruiser i opancerzonego Chevroleta Suburban. Wszystkie były wykorzystywane podczas wyjazdów jako pojazdy dla ochrony. To one mają najwyższe przebiegi wśród całej kolekcji pojazdów. Czy wszystkie przetrwały do dziś pomimo zmiany władzy? Większość. Historia końca lat 70-tych i początku lat 80-tych nie była łaskawa dla rodziny Pahlawi. Pahlawi został odsunięty od władzy. Zmarł w 1980 roku. Na szczęście dziedzictwo poprzedniej władzy nie zostało zniszczone przez islamskich radykałów.
Pomimo objęcia władzy przez islamistów kolekcja przetrwała a najważniejsze eksponaty są wystawiane w muzeach na całym świecie. Są dowodem na to, że kiedyś Iran dążył do zachodniego stylu bycia. W latach 70-tych Iran był jednym z najważniejszych rynków dla dóbr luksusowych. Kilka lat później to się zmieniło. Klientów zdobywała Toyota, Rollsy i Mercedesy stanowiły promil sprzedaży. Czas rozkwitu Iranu skończył się wraz ze śmiercią Szacha. Nastały czasy, w których rakiety zaczęły był ważniejsze niż pokój i poszanowanie praw kobiet.
Miura należąca do Szacha
Źródło: Supercar Nostalgia
Jedno trzeba mu przyznać. Szach nie kupował i nie zamawiał samochodów dziesiątkami jak Sułtan Brunei. W szczytowym okresie zakupów jego garaże mieściły około 60 samochodów a nie setki jak w Brunei. Zakupy były robione z rozmysłem. Zamiast Pininfariny w ilościach hurtowych był Vanvooren i Hooper. Tego pierwszego Szachowi zazdrościmy. To jedno Bugatti jest warte więcej niż kilkadziesiąt Ferrari z garażu w Brunei. Prezentu od Adolfa również. To lepsze niż jego książka.